Het ontstaan van de begraafplaats

Historie

Rond 1830 werd het om hygiënische redenen verboden om nog langer binnen de bebouwde kom te begraven. Buiten de stadsmuren werden nieuwe begraafplaatsen aangelegd. De katholieken in Rotterdam kregen hun eigen begraafplaats in 1864, toen het katholicisme in Nederland niet langer verboden was en in 1853 de Bisschoppelijke Hiërarchie was hersteld.

In 1864 werd de buitenplaats ‘Groenendaal’ in Crooswijk aan het bisdom gelegateerd onder de voorwaarde dat het moest worden ingericht als katholieke begraafplaats voor alle parochies van de stad Rotterdam. Deze ‘R.K. Begraafplaats te Crooswijk’ werd ontworpen door architect H.J. van den Brink en kwam in 1867 gereed.

De begraafplaats was toen de enige begraafplaats in Nederland van het Italiaanse ‘Campo Santo’ type. In de Middeleeuwen werden monniken veelal begraven in de kloosterhof. Vanaf de 13de eeuw ging men ook begraafplaatsen aanleggen in de vorm van een ‘kloosterhof’ met rondom overdekte kruisgangen. De begraafplaats werd ‘Campo Santo’, ofwel ‘heilig veld’ en was omsloten door arcadegalerijen met bovengrondse grafkelders.

In het eerste ontwerp van architect H.J. van den Brink was het vijfhoekige terrein rondom omgeven door een overdekte arcade. Uiteindelijk werd slechts aan een van de zijdes een prestigieuze overdekte arcade gebouwd met bovengrondse grafkelders. De arcade werd in neo-romaanse stijl uitgevoerd, evenals het grote poortgebouw en de centraal gelegen kapel.

Vanaf de entree loopt een pad in een rechte lijn naar de kapel. Van daaruit lopen straalsgewijs de hoofdpaden. Achter de kapel liggen cirkelvormige paden en vakken. De overige vakken zijn rechtlijnig en diagonaal ingedeeld. Op oude plattegronden bevindt zich links achteraan een afgezonderd stuk ongewijde grond, waarin drenkelingen, ongedoopte kinderen en niet-katholieken werden begraven. Tegenwoordig bestaat dit niet meer.

In 1999 werd de naam ‘R.K. Begraafplaats te Crooswijk’ gewijzigd in ‘Begraafplaats St. Laurentius’. Laurentius was diaken en zette zich in voor het welzijn van de kansarmen. In 258 stierf hij in Rome de marteldood onder keizer Valerianus. Ook het bisdom Rotterdam en de stad Rotterdam zijn aan deze heilige toegewijd.

‘Begraafplaats St. Laurentius’ is in 2013 ‘R.K. Begraafplaats en Crematorium St. Laurentius’ geworden. Vanaf oktober 2012 tot in de herfst van 2013 werd gebouwd aan het nieuwe crematorium en de uitbreiding van het entreegebouw. Architecte Ineke Hulshof van Hulshof Architecten te Delft hield in haar ontwerp rekening met de intieme sfeer van de historische begraafplaats.

De begraafplaats vanaf het Schuttersveld in ca. 1869.
Luchtfoto van de R.K. Begraafplaats Crooswijk uit ca. 1870 met het oudste deel van de toen nog overdekte arcade, inclusief ontvangst- en condoleanceruimte. Centraal de oorspronkelijke begraafplaatskapel van architect H.J. van den Brink. Vooraan links de H. Barbara kerk die in 1977 werd gesloopt.
De begraafplaats ergens tussen 1936 en 1963 met de oorspronkelijke kapel en het nieuwe poortgebouw.